Po Brexicie eksport z Polski do Wielkiej Brytanii przestał być dostawą wewnątrzunijną, a stał się eksportem poza obszar celny UE - wymaga zgłoszenia wywozowego w systemie AES/ECS i dokumentu EAD towarzyszącego przesyłce. Po stronie brytyjskiej towar podlega odrębnemu zgłoszeniu importowemu w systemie CDS, a od stycznia 2025 roku również pełnym kontrolom bezpieczeństwa (S&S GB) dla większości przesyłek. Firmy musiały też uzyskać numery EORI ważne po obu stronach granicy, ponieważ jeden numer nie obsługuje już całej trasy.
Spis treści
W skrócie — czego się dowiesz
- ✓ Jak przygotować proces i dokumenty
- ✓ Jak przebiega zgłoszenie i kontrola
- ✓ Jak utrzymać zgodność i rozliczenia
Jak przygotować proces i dokumenty
Zakres odpowiedzialności stron
Minimalny zestaw danych do deklaracji
Kompleksową obsługę celną na linii Polska–UK zapewnia agencją celną UK.
Jak przebiega zgłoszenie i kontrola
W obszarze zgłoszeń celnych po Brexicie kluczowe jest rozróżnienie odpowiedzialności między importerem, eksporterem i przedstawicielem celnym, ponieważ to od tego zależy zakres danych przekazywanych do systemów urzędowych.
Etapy operacyjne od awizacji do zwolnienia
Najczęstsze punkty ryzyka i jak je ograniczyć
Jak utrzymać zgodność i rozliczenia
Utrzymanie zgodności celnej wymaga systematycznego podejścia do archiwizacji dokumentów oraz regularnego przeglądu stosowanych procedur w świetle aktualnych przepisów unijnych i brytyjskich.
Archiwizacja, korekty i dowody należytej staranności
Wewnętrzna checklista powinna łączyć wymagania dokumentacyjne z odpowiedzialnością poszczególnych zespołów: logistyki, księgowości i osoby odpowiedzialnej za zgodność. Dokumenty celne należy przechowywać przez minimum 5 lat od daty odprawy. W przypadku konieczności korekty deklaracji należy niezwłocznie poinformować właściwy urząd celny i dołączyć dokumenty uzasadniające zmianę wartości lub klasyfikacji.
Współpraca z agencją celną i audyt wewnętrzny
Agencja celna posiadająca status AEO zapewnia dodatkowe gwarancje zgodności i przyspiesza odprawę dzięki uproszczonym procedurom. Regularny audyt wewnętrzny pozwala zidentyfikować obszary ryzyka, zanim staną się przedmiotem kontroli urzędowej. Proces pozostaje powtarzalny i odporny na błędne interpretacje, gdy opiera się wyłącznie na oficjalnych wytycznych KAS, Ministerstwa Finansów i HMRC.
Podsumowanie
Podsumowując: w obszarze 'Jak zmienił się eksport po Brexicie?' najważniejsze jest prowadzenie procesu według aktualnych wytycznych urzędowych, z jasnym podziałem odpowiedzialności i dokumentowaniem każdej decyzji. Takie podejście ogranicza opóźnienia, zmniejsza liczbę korekt i ułatwia obronę rozliczeń podczas kontroli. Jeśli jakikolwiek wymóg budzi wątpliwości, należy sprawdzić aktualne wytyczne KAS, Ministerstwa Finansów lub HMRC przed złożeniem deklaracji.
Podstawa prawna i źródła
- KAS: Krajowa Administracja Skarbowa
- Ministerstwo Finansow: Podatki.gov.pl
- HMRC: Safety and Security ENS API
Jeśli przepisy lub komunikaty systemowe są aktualizowane, sprawdź aktualne wytyczne GOV.UK lub KAS przed złożeniem deklaracji.
Najczęstsze pytania
Jakie dokumenty są obowiązkowe przy eksporcie do Wielkiej Brytanii po Brexicie?
Po Brexicie każda przesyłka eksportowa do UK wymaga: faktury handlowej, listu przewozowego (CMR lub AWB), deklaracji eksportowej EX w systemie AES, a w przypadku niektórych towarów — świadectwa pochodzenia EUR.1 lub deklaracji na fakturze. Po stronie brytyjskiej importer składa osobne zgłoszenie importowe w systemie CDS. Brak kompletnej dokumentacji może skutkować zatrzymaniem ładunku na granicy.
Czy polska firma eksportująca do UK musi mieć numer EORI?
Tak, numer EORI wydany przez właściwy urząd celny jest obowiązkowy dla każdej polskiej firmy realizującej eksport do Wielkiej Brytanii. Bez numeru EORI niemożliwe jest złożenie deklaracji eksportowej w systemie elektronicznym. Wniosek o nadanie numeru EORI składa się do Izby Administracji Skarbowej — procedura trwa zazwyczaj kilka dni roboczych.
Jak Brexit zmienił zasady handlu między Polską a Wielką Brytanią?
Od 1 stycznia 2021 roku Wielka Brytania traktowana jest jako kraj trzeci, co oznacza obowiązek pełnej odprawy celnej przy każdym przekroczeniu granicy UK–UE. Znikły swobodny przepływ towarów i zasada VAT wewnątrzwspólnotowego — zastąpiły je procedura importowa w UK i eksportowa w Polsce. Pojawiły się nowe wymogi w zakresie ENS, kontroli fitosanitarnych oraz reguł pochodzenia wynikających z Umowy Handlowej i Współpracy TCA.
Czym jest deklaracja ENS i kiedy jest wymagana przy eksporcie do UK?
ENS (Entry Summary Declaration) to elektroniczna deklaracja bezpieczeństwa i ochrony, którą należy złożyć przed przybyciem towaru na terytorium Wielkiej Brytanii. Jest obowiązkowa dla wszystkich przesyłek komercyjnych i składana przez przewoźnika lub jego przedstawiciela w systemie S&S GB lub ICS2. Terminy złożenia ENS zależą od rodzaju transportu: dla drogowego wynoszą co najmniej 1 godzinę przed wjazdem, dla morskiego: 24 godziny przed załadunkiem (kontenery), 4 godziny przed przybyciem (bulk/break bulk), 2 godziny przed przybyciem (short sea/trasy krótkie).
Jak długo trzeba przechowywać dokumenty celne po eksporcie do Wielkiej Brytanii?
Zgodnie z polskim Kodeksem celnym oraz przepisami ustawy o VAT dokumenty celne należy przechowywać przez minimum 5 lat od końca roku, w którym powstał dług celny lub dokonano odprawy. Dotyczy to faktur, deklaracji eksportowych, potwierdzeń zgłoszenia, korespondencji z urzędem celnym i dokumentów transportowych. Brak dokumentacji podczas kontroli może być traktowany jako naruszenie zasad należytej staranności i skutkować sankcjami finansowymi.
Powiązane poradniki
Masz podobną sprawę? Zapytaj agencję celną
Opisz towar lub pojazd, trasę i termin. Odpowiadamy w dni robocze, zwykle tego samego dnia.
Coś poszło nie tak. Spróbuj ponownie albo napisz do nas e-mail lub na WhatsApp.